Wstęp

"Łódź jest piękna. Odpowiada mi zwłaszcza tajemniczy klimat miasta. Łódź sprawiła, że znowu zacząłem marzyć."

środku rosyjskiego imperium, w centrum etnicznej Polski powstało miasto wielonarodowe, które błyskawicznie stało się ogromnym centrum przemysłowym. W ciągu XIX wieku Łódź, jak żadne miasto w Europie zwiększyła liczebność mieszkańców ponad 1500 razy. Wzrost ludności był spowodowany w głównej mierze napływem osadników, zwłaszcza niemieckich. Przybywali tu, jak poszukiwacze złota do Sacramento w pogoni za lepszym życiem i fortuną.

Mądra polityka rządu Królestwa Polskiego spowodowała, ze wielu niemieckich tkaczy zdecydowało się opuścić swoja ojczyznę. Specjalni werbownicy wysyłani na tereny Śląska, Saksonii , Czech i Nadrenii przekonywali niemieckich rzemieślników do przesiedlenia się na ziemie polskie gwarantując im korzystne warunki. Dzięki ich dobremu przygotowaniu fachowemu Łódź szybko stała się miastem przemysłowym.

W roku 1827 została uruchomiona przez Krystiana Wendisha pierwsza przędzalnia bawełny. Następną przędzalnię uruchomił w 1829 r Ludwik Geyer . Wkrótce Niemcy stali się elita przemysłową miasta. Na 14 największych rodów przemysłowych - 9 było pochodzenia niemieckiego(Scheiblerowie-Herbstowie, Geyerowie, Heinzlowie, Grohmanowie, Eisertowie, Biedermannowie, Schweikertowie, Bennichowie I Steinertowie). Do Niemców należało 56% przedsiębiorstw zatrudniających ponad 1000 pracowników.

Z biegiem czasu Łódź stała się znana jako "miasto nieograniczonych możliwości, w którym złoto leży na ulicy". Kształt tego miasta tworzyły wszystkie narodowości: Niemcy, Polacy, Żydzi, Rosjanie. Wielokulturowa Łódż umarła w 1939 r. Spośród Żydów i Niemców pozostali po II Wojnie Światowej tylko nieliczni.

Pozostało miasto o niepowtarzalnej architekturze pałaców i starych fabryk. "Fabryki, to prawdziwe skarby Łodzi...."(D. Lynch). W naszej pracy "Ex Navicula Navis" omówiliśmy szerzej historię najbogatszych rodów fabrykanckich. Można tam znaleźć zdjęcia potężnych kompleksów przemysłowych i pałaców ich właścicieli.

Nie jesteśmy historykami, a nasza praca nie jest pracą naukową. Chcielibyśmy jedynie przedstawić to, co nas zafascynowało w trakcie poszukiwań materiałów. Opowiedzieć o niektórych ludziach tworzących społeczność gminy ewangelickiej budujących swój kościół i o tym, jak przywraca mu się dawną świetność, o najstarszej łódzkiej nekropolii i staraniach o jej zachowanie w historycznym kształcie. Opowiedzieć, kim byli ludzie tworzący społeczność gminy ewangelickiej budujący swój kościół i o tym, jak przywraca mu się dawną świetność. Opowiedzieć o tym, jak żyli bogaci przemysłowcy. Opowiedzieć o dzielnicy miasta, której nie ma.

Doskonałość architektoniczną budowli, zarówno pałaców, willi, jak i budynków fabrycznych istniejących nadal w Łodzi można docenić oglądając ilustracje p. Łucji Robak (reprodukcja za zgodą autorki)